نگاه نو

مقالات و دیدگاه های محمد کاظم انبارلویی

نگاه نو

مقالات و دیدگاه های محمد کاظم انبارلویی

نگاه نو
طبقه بندی موضوعی
بایگانی

(4 دی 96)

هر سال بحث‌های بودجه از اواخر آذرماه شروع می شود، تا پایان اسفند دو قوه مقننه و مجریه را به خود مشغول می کند . مردم نیز به دلیل حساسیت‌های اقتصادی و اجتماعی بحث‌های بودجه را از رسانه‌ها دنبال می‌کنند. امسال دو عنوان «بودجه عملیاتی» و «حسابرسی عملکرد» بیش از هر عنوانی در مصاحبه‌ها و گزارش ها و بحث‌های مربوط به بودجه مطرح می شود.
بودجه عملیاتی چیست؟ هر کشوری که بخواهد راهبردهای اقتصادی خودرا دقیق عملیاتی کند ناچار از بودجه عملیاتی است. به طور کلی سه روش اصلی اجرای بودجه ریزی عملیاتی دارد؛

(2 دی 96)

آقای روحانی دولت را از احمدی‌نژاد با 200 هزار میلیارد بدهی تحویل گرفت.
امروز گفته می شود این بدهی تا پایان دی ماه 95 بیش از 700 هزار میلیارد تومان است. دولت یازدهم بدهکارترین دولت پس از انقلاب است.
رئیس جمهور در گزارش 100 روزه عملکرد خود در ششم آذر 92 گفته بود ؛«بدهی دولت به سیستم بانکی در روزی که ما دولت را در مرداد ماه تحویل گرفتیم ، بیش از 74 هزار میلیارد تومان بوده است. بدهی دولت به صندوق تامین اجتماعی و صندوق بازنشستگی 60 هزار میلیارد تومان بوده است. آمار و ارقامی که بخش های مختلف دولت به من دادند، بدهی دولت به پیمانکاران و بخش‌های مختلف و بخش خصوصی ، حدود 55 هزار میلیارد تومان است ، یعنی شما همین 3 رقم را کنار هم قرار دهید، 74هزار ، 60 هزار و 55 هزار میلیارد تومان که ارقام دیگری هم هست ، بدهی صندوق‌های بازنشستگی نیروهای مسلح ، رقم‌های عجیب و غریبی گزارش دادند که خودشان بعدا برای مردم توضیح می‌دهند، رقم خیلی بالاتر از 200 هزار میلیارد تومان است.»
وزارت اقتصادی و دارایی دولت یازدهم یکسال بعد اعلام کرد بر اساس اسناد و آمار و ارقام و مدارک رقم بدهی دولت به 380 هزار میلیارد تومان می رسد . با این توضیح که این بدهی شامل بدهی شرکت‌های دولتی هم می شود.

(28 آذر 96)

اگر به فکر بودجه دفاعی کشور برای تأمین امنیت مردم نباشیم، دشمن حمله کند ده ‌ها برابر آنچه که امروز برای امنیت هزینه می‌کنیم باید هزینه کنیم.
اگر به فکر خشکسالی و خشک شدن تالاب‌ ها و دریاچه‌ ها نباشیم و برای رفع تهدیدات زیست محیطی هزینه نکنیم، فردا برای آوارگی و هجوم مردم به حاشیه شهرها و مشکلات اقتصادی ناشی از آن باید میلیاردها تومان هزینه کنیم تا تهدیدات این پدیده را رفع کنیم.
اگر به فکر مقاوم سازی سازه ‌ها و ساختمان ‌ها در مسیر زلزله و گسل ‌های شناخته شده نباشیم، با یک زلزله باید هزاران میلیارد تومان هزینه کنیم و همه چیز را از نو بسازیم.

(22 آذر 96)

اصلاح طلبان چه می کنند، حال و روزشان چیست؟ ادامه ائتلاف آنها با اعتدالیون به کجا ختم می شود؟ نسبت آنها با انقلاب و نظام کدام است؟ اینها سوالاتی است که ذهن برخی افراد از جامعه سیاسی کشور را به خود مشغول داشته است.اخیرا نوشته‌ای خواندم که به بخشی از این سوالات پاسخ می دهد. (1) سعید حجاریان یکی از تئوریسین‌های جریان اصلاحات در باره حال و روز اصلاح طلبان می نویسد: «اصلاحات حال و روز خوبی ندارد... کسانی که به دنبال قیام‌های خیابانی هستند ره به جایی نمی‌برند... پروژه‌های انقلاب در انقلاب یا انقلاب مستمر ره به جایی نمی برد... اصلاح طلبان فکر نمی کردند ممکن است کرسی های شورای دوم به کلی واگذار شود یا گمان نمی کردند روزی دولت معجزه جایشان را بگیرند. آنها گمان می کردند نبض جامعه را در دست دارند و چشم‌انداز سبزی در مقابلشان تا افق های دوردست گشوده است. آنها غافل بودند که ارتش ذخیره بیکاران و نیروهای حاشیه‌ای قدرت گرفته‌اند و ممکن است به خاطر یارانه تن به هر کاری بدهند. آنها ندیدند بوش در آمریکا سر کار آمده است و چه نگاهی به ایران دارد، آنها ندیدند منطقه در حال میلیتاریزه شدن است. آنها ندیدند...»او می نویسد: «جوهر اصلاحات، توسعه سیاسی است اما در کنار توسعه سیاسی لازم بود به مقوله عدالت هم پرداخته شود. غفلت از عدالت باعث شد عده ای با شعارهای پوپولیستی، خود را مدافع عدالت معرفی کنند.»او راه حل برون رفت اصلاحات از وضعیت کنونی را این می داند که؛ اصلاح طلبان بتوانند در زمینه‌های اخلاق، عدالت و آزادی خط قرمزهای خود را تعیین کنند و از آن عدول نکنند تا بتوانند در  ائتلاف ها شرکت و به قول او با «قدرت» گفتگو کنند! او اعتراف می کند که اصلاح طلبان در گذشته از این خطوط قرمز عبور کرده اند.

(20 آذر 96)

دیروز رئیس جمهور لایحه بودجه سال 1397 کل کشور را وفق اصل 52 قانون اساسی تسلیم مجلس کرد .
وی در نطق بودجه ای خود گفت: "لایحه بودجه سال 1397 برشی از برنامه چهارساله دولت است."
برنامه چهارساله دولت چیست؟ نسبت آن با برنامه پنج ساله ششم  توسعه جمهوری اسلامی کدام است؟ دولت بارها گفته است برنامه ششم را قبول ندارد و حاضر نیست بودجه را منطبق بر آن به مجلس تسلیم کند. رئیس جمهور در هیچ جای نطق خود پذیرش برنامه ششم توسعه را حتی مورد اشاره قرار نداد بلکه روی برنامه دولت تاکید کرد. در همین گام اول بودجه 97 مغایر اصل 52 قانون اساسی است. چرا که در این اصل تصریح شده است؛ "بودجه سالانه کل کشور به ترتیبی که در قانون مقرر می شود از طرف دولت تهیه و برای رسیدگی و تصویب به مجلس تسلیم می گردد. هر گونه تغییر در ارقام بودجه نیز تابع مراتب مقرر در قانون خواهد بود."

(18 آذر 96)

20 سال پیش که کنگره آمریکا انتقال پایتخت رژیم صهیونیستی را به قدس شریف اولین قبله‌گاه مسلمانان جهان به تصویب رساند، روسای جمهور وقت آمریکا هیچ‌گاه جرأت نکردند این تصمیم را به رسمیت بشناسند و آن را عملیاتی کنند. ترامپ درست در روز میلاد رسول خدا پیامبر اعظم(ص) در یک دیوانگی و تصمیم احمقانه این مصوبه را امضاء و در حقیقت یک اعلام جنگ واقعی با مسلمانان را شروع کرد.

(11 آذر 96)

دولت اگر بخواهد اولین گام شفاف سازی بودجه را بر اساس عملکرد بردارد ، باید تکلیف بزرگ‌ترین بنگاه اقتصادی خود یعنی شرکت ملی نفت را بر این اساس روشن سازد.
آنچه در زیر می خوانید پیشنهاد مشخص و شفافی است برای گام نهادن در وادی بودجه بندی و بودجه‌ریزی شرکت ملی نفت با رویکردی که دولت ادعای آن را دارد . بدون تعیین تکلیف بودجه بزرگ ترین بنگاه اقتصادی دولت یعنی شرکت نفت ، احصای پیش بینی درآمدهای واقعی و برآورد هزینه های حقیقی بودجه 97 کل کشور ممکن نیست .

(9 آذر 96)

رئیس جمهور در گزارش 100 روزه به مردم در پاسخ به این سوال که موضع مشخص ما امروز در مقابل برجام چیست، برخی معتقدند بین اروپایی ها و آمریکایی‌ها نوعی تقسیم کار صورت گرفته است، گفت: 
1- در برجام موفقیت هایی به دست آوردیم که غیر قابل تحریف است.
2- در مذاکرات به لحاظ اخلاقی پیروز شدیم.
3- توانستیم قطعنامه سازمان ملل علیه خود را لغو کنیم.
4- ثابت کردیم دشمنان دروغ می گویند، ما به دنبال سلاح هسته ای نبودیم.
5- با سرمایه گذاری خارجی در ایران و توافقات بانکی شاهد ورود فناوری هستیم 
6- توانستیم نفت را به اندازه ‌ای که تولید کرده ایم بفروشیم .
این پاسخ ها ناظر به سوال مطرح شده نیست. اصلا سوال ناظر به دستاوردهای برجام نیست. ضمن اینکه اینها را نمی توان دستاورد برجام تلقی کرد.
دو سال پیش که برجام را دولت پذیرفت، قرار بود همه تحریم های ظالمانه برداشته شود، اما اکنون نه تنها تحریم ها برداشته نشده است بلکه روز به روز بر آن افزوده می شود.

(7 آذر 96)

جلسات فوق‌‌العاده هیئت دولت در مورد بررسی لایحه بودجه سال 97 از یک‌شنبه گذشته آغاز و شماری از تبصره‌های بودجه به تصویب رسیده است. به گفته نوبخت،‌ قرار  است بودجه سال 97 براساس عملکرد، تهیه و تنظیم و به تصویب برسد.
خبری که از اولین نشست هیئت دولت در مورد بررسی بودجه بیرون آمده،‌ نشان می‌دهد که هیئت وزیران از بندهای الف - ب - ج - د - هـ تبصره یک بودجه کل کشور در سال 97 عبور کرده ‌است. بندهای این تبصره ناظر به مناسبات مالی شرکت ملی نفت با دولت و جایگاه نفت در امر بودجه‌ریزی و بودجه‌بندی است. از اولین خبر منتشره از سوی دولت در مورد بودجه 97 برمی‌آید که شرکت ملی نفت و شرکت‌های تابعه آن مشمول رویکرد اخیر دولت در مورد بودجه‌ریزی و بودجه‌بندی بر مبنای عملکرد نیست. بودجه‌ریزی براساس عملکرد، یک گام بزرگ برای شفاف‌سازی است. بزرگ‌ترین بنگاه اقتصادی کشور که زیر نظر دولت اداره می‌شود و بودجه آن بیشتر از بودجه عمومی دولت است، نمی‌خواهد مسیر شفاف‌سازی را از طریق خطوط روشن عملکرد طی کند.

(5 آذر 96)

مقوله امنیت ملی در گفتمان امام (ره) در لابه‌لای رهنمودها و بیان دغدغه‌های ایشان برای صیانت از انقلاب، اسلام و نظام را می توان درک کرد. مهم‌ترین مسئله‌ای که امام (ره) را در حفظ امنیت ملی دغدغه مند می‌کرد، وابستگی کارگزاران نظام به شرق و غرب و خودباختگی آنها در برابر ابر قدرت‌ها بود. تکیه بر ملت و توانایی‌های پایان ناپذیر قدرت مردم از مهم‌ترین ارکان حفظ امنیت ملی از دیدگاه امام (ره) محسوب می شود. از دیدگاه امام، رابطه دولت و ملت هنگامی قوام بخش امنیت ملی است که حکومت بر بدن‌ها نباشد بلکه بر قلب‌ها باشد. 

(2 آذر 96)

رهبر انقلاب در پاسخ به نامه سردار سلیمانی که نوید پایان سیطره داعش را داده بود، فرمودند: «متلاشی شدن داعش خدمت بزرگی به جهان اسلام و همه‌ ملت‌ ها و بشریت است.»
طی چهار سال گذشته پدیده داعش که قرائتی مزدورانه و فریبکارانه و تخریبگرانه از اسلام و قرآن بود، در مرئی و منظر جهانیان ظاهر شد. انسان‌های بی‌رحمی که به راحتی سر می‌برند، زنده ‌سوزی می‌کنند و به زنان تجاوز می‌کنند و آنها را به بردگی می‌برند و...

(1آذر 96)

ماده 57 قانون محاسبات عمومی تصویب بودجه سرّی در مجلس را ممنوع کرده است. طبیعی است وقتی مجلس نتواند بودجه سرّی تصویب کند، دولت به مراتب اولی که باید بودجه را وفق اصل 52 قانون اساسی تسلیم مجلس کند هم نمی تواند لایحه سرّی بدهد.یادم می آید در اوایل انقلاب، یک سالی که دولت موسوی می خواست بودجه سرّی به مجلس ببرد، این مطلب توسط دکتر احمد توکلی فاش شد و مورد نقد قرار گرفت. دولت وقت از روزنامه رسالت و آقای توکلی شکایت کرد اما دستگاه قضا شکایت را وارد ندانست و رسالت را تبرئه کرد.هفته گذشته رئیس دیوان محاسبات هنگام بحث و بررسی مجلس در مورد ارائه بودجه دولت بر مبنای عملکرد، مطالب خوبی مطرح کرد. از جمله اینکه گفت؛ «محرمانه اعلام کردن بدهی های دولت از گرفتاری های ماست.» وی افزود: «هیچ جای دنیا بدهی های دولت، محرمانه نیست.»بدهی دولت را محرمانه اعلام کردن یعنی چه؟ یعنی بخشی از هزینه های دولت، محرمانه است. این به معنای حرکت دولت به سمت نقض اصول 52 و 53 قانون اساسی و نقض ماده 57 قانون محاسبات عمومی است. از این هم بگذریم. قانونی داریم به نام قانون انتشار و دسترسی آزاد به اطلاعات. در ماده 2 این قانون آمده است؛ «هر شخص ایرانی حق دسترسی به اطلاعات عمومی را دارد.» اطلاعات عمومی چیست؟ در اصل 55 قانون  اساسی، دیوان محاسبات موظف است تفریغ بودجه را در دسترس عموم قرار دهد. وقتی بخشی از هزینه های دولت، محرمانه است، دیوان چگونه می تواند این مأموریت قانونی خود را به منظور نگهبانی از بیت المال انجام دهد؟

(25 آبان 96)

کمیته سوم مجمع عمومی سازمان ملل روز سه شنبه گذشته با رأی ضعیفی قطعنامه ای علیه وضعیت حقوق بشر ایران به تصویب رساند.
طی 4 دهه گذشته از این دست قطعنامه ‌های تکراری بسیار صادر شده است. در این باره گفتنی بسیار است.
جنس گفتگوهای غرب با جمهوری اسلامی پیرامون حقوق بشر، از نوع دیپلماتیک نیست. این گفتگوها مبانی، آرمان ‌ها و ارزش ‌های الهی نظام را هدف قرار داده و طرف مقابل در این مذاکرات نه تنها با دنیا بلکه با دین ما طرف است و بر هر دو شمشیر کشیده است. فهرست بندی و گونه شناسی اتهامات غرب در بیانیه پراکنی علیه انقلاب اسلامی تحت عنوان «حقوق بشر» چه در سازمان ملل و چه در سازمان ‌های به اصطلاح حقوق بشری چند قلم عمده دارد که در زیر به آن اشاره می شود؛

(24 آبان 96)

1- اولین روز سال 1400 هجری قمری مصادف با 20 نوامبر 1979 یک گروه چریکی به رهبری یک واعظ سعودی با حمله و اشغال مسجد الحرام و گروگانگیری حجاج اعلام کرد؛ حکام سعودی مسلمان نیستند، آنها مشتی فاسد، شرابخوار و زنباره هستند. آن هنگام ملک خالد پادشاه عربستان بود. دربار به کمک یک گروه کماندویی فرانسوی، شورش را سرکوب کرد . در این حادثه 127 تن از نیروهای امنیتی سعودی و 250 تن از نیروهای شورشی کشته شدند.این حادثه درست 16 روز پس از تصرف لانه جاسوسی آمریکا در تهران در آبان 58 توسط دانشجویان پیرو خط امام خمینی (ره) صورت گرفته بود و موج اسلام ‌خواهی در ایران و منطقه همانند یک توفان عمل می کرد. حکام عربستان پس از حادثه تصرف مسجدالحرام شروع کردند قرآن چاپ کردن، مسجد ساختن و مدرسه دینی بنا کردن و این کار را در گستره وسیعی از جهان اسلام انجام دادند.آنها یک سیاست دینی را در کشور برای کسب مشروعیت، حاکم کردند و این سیاست مبتنی بر قرائت وهابیت از اسلام بود. محصول این سیاست، ظهور القاعده بود. غرب از چنین قرائتی سود می برد و آن را به ویژه در افغانستان برای مقابله با اشغال افغانستان توسط شوروی لازم می دید، اما پس از فروپاشی شوروی و به ویژه پایان جنگ هشت ساله صدام علیه ایران، گروه های چریکی وهابی روی دست آمریکایی ‌ها ماندند و نمی دانستند با آن چه کار کنند. حادثه 11 سپتامبر باعث شد آمریکایی ها با حمله به عراق و افغانستان و برپا کردن زندان های وسیعی در جهان اسلام و حتی در اروپا چریک ‌های متمرد از فرمان واشنگتن را به دار و درفش بکشند و از باقی مانده آنها جماعتی بسازند که رودرروی بیداری اسلامی در جهان اسلام بایستند و با خشن‌ ترین برخوردها از زنده‌ سوزی گرفته تا سربریدن ‌ها و اعمال شکنجه ‌های قرون وسطایی، تصویر زشتی از اسلام را به نمایش بگذارند. بدین نحو بود که گروه هایی مثل داعش و النصره پدید آمدند و مأموریت آنها تجزیه کشورهای اسلامی منطقه و جبران شکست آمریکا و رژیم صهیونیستی در پدیداری خاورمیانه بزرگ بود!

(21 آبان 96)

جهانیان این روزها شاهد صحنه هایی از یک خیزش جهانی برای رسیدن به فضایی روحانی، معنوی توأم با عشق،  محبت و نوعدوستی بودند. شهروندان 91 کشور در پهنای جاده ای که از نجف شروع و به کربلا ختم می شود، صحنه هایی به نمایش گذاشتند که حکایت از یک جنبش اجتماعی در مقیاس جهانی بود.
خیزش جهانی محرومان و مستضعفان یک پدیده آخر الزمانی است. این حقیقت را خوبان عالم خوب درک می کنند و لذا به فراخوان «هل من ناصرٍ ینصرنی» امام حسین علیه السلام که از اعماق تاریخ به گوش می رسد، پاسخ مثبت دادند.
امروز میلیون ها تن از مجموعه عظیم انسانی که از سراسر جهان به کربلا رفته بودند، بر می‌گردند به مواطن اصلی خود، با کوله باری از مهر، محبت و تجربه عاشقی. حفظ این حسّ روحانی و مقدس فقط با توصیه این عبارات عاشقانه مولانا امکان پذیر است؛